Η τεχνητή νοημοσύνη δεν απειλεί μόνο τα τεχνικά επαγγέλματα
Αν νομίζεις ότι η τεχνητή νοημοσύνη αφορά μόνο προγραμματιστές ή ανθρώπους της τεχνολογίας, ήρθε η στιγμή να το ξανασκεφτείς. Οι πιο πρόσφατες αναλύσεις δείχνουν ότι η μεγαλύτερη έκθεση στην τεχνητή νοημοσύνη δεν βρίσκεται εκεί που παραδοσιακά φοβόμαστε. Βρίσκεται σε επαγγέλματα γνώσης, επικοινωνίας και εκπαίδευσης. Εκεί όπου κυριαρχεί ο λόγος, το κείμενο και η πληροφορία.
Ανάμεσα στα επαγγέλματα με υψηλή έκθεση βρίσκεται και αυτό που για χρόνια θεωρούσαμε κατεξοχήν ανθρώπινο. Η διδασκαλία. Όχι επειδή η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να αντικαταστήσει τον ρόλο του δασκάλου ή της καθηγήτριας, αλλά επειδή μπορεί να εκτελέσει μεγάλο μέρος των καθηκόντων που συνοδεύουν τη δουλειά αυτή. Δημιουργία εκπαιδευτικού υλικού, περίληψη γνώσεων, επεξηγήσεις, απαντήσεις σε ερωτήσεις, προσαρμογή περιεχομένου στο επίπεδο του μαθητή. Όλα αυτά είναι πλέον εφικτά με εργαλεία AI.
Και εδώ βρίσκεται η ουσία. Δεν εξετάζεται αν ένα επάγγελμα θα χαθεί, αλλά πόσο μεγάλο μέρος της καθημερινής του πρακτικής μπορεί να υποστηριχθεί ή να αναληφθεί από την τεχνητή νοημοσύνη. Γι’ αυτό και επαγγέλματα όπως οι εκπαιδευτικοί, οι συγγραφείς, οι μεταφραστές, οι άνθρωποι της επικοινωνίας, της διοίκησης και της εξυπηρέτησης πελατών εμφανίζονται ψηλά στη λίστα. Όχι επειδή δεν είναι απαραίτητοι, αλλά επειδή δουλεύουν με κάτι που η AI χειρίζεται πολύ καλά. Τη γλώσσα.
Αντίθετα, επαγγέλματα που απαιτούν φυσική παρουσία, ανθρώπινη κρίση σε πραγματικό χρόνο ή έντονη συναισθηματική εμπλοκή εμφανίζουν χαμηλότερη έκθεση. Εκεί η τεχνητή νοημοσύνη δεν μπορεί να λειτουργήσει αυτόνομα. Χρειάζεται τον άνθρωπο στο κέντρο.
Για σένα αυτό έχει σημασία γιατί μετατοπίζει τη συζήτηση. Δεν μιλάμε πια για απώλεια θέσεων, αλλά για αλλαγή ρόλων. Στην εκπαίδευση, για παράδειγμα, ο ρόλος μετακινείται από τη μετάδοση πληροφορίας στην καθοδήγηση, την κατανόηση, την ενσυναίσθηση και την εξατομίκευση. Δηλαδή σε δεξιότητες που δεν αυτοματοποιούνται.
Το ίδιο ισχύει και σε άλλους τομείς γνώσης. Όσο περισσότερα από τα μηχανικά κομμάτια της δουλειάς σου μπορούν να γίνουν αυτόματα, τόσο μεγαλύτερη αξία αποκτά ο ανθρώπινος παράγοντας. Η κρίση, η εμπειρία, η ικανότητα να δίνεις νόημα στην πληροφορία. Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να απαντήσει. Δεν μπορεί όμως να καταλάβει πραγματικά ποιον έχει απέναντί της.
Αυτό κάνει την αλλαγή λιγότερο απειλητική και περισσότερο αποκαλυπτική. Σου δείχνει τι από όσα κάνεις αναπαράγεται εύκολα και τι είναι πραγματικά δικό σου. Και εκεί ακριβώς βρίσκεται το μέλλον της εργασίας.
Η τεχνητή νοημοσύνη δεν έρχεται να πάρει τη θέση του δασκάλου, της επαγγελματία, της γυναίκας που ξέρει να σκέφτεται και να καθοδηγεί. Έρχεται να αφαιρέσει το βάρος της επανάληψης. Το πως θα αξιοποιήσεις αυτόν τον χώρο είναι δική σου επιλογή. Και ίσως είναι η πιο ενδιαφέρουσα επαγγελματική πρόκληση της εποχής μας.