Η πασχαλινή μας βιβλιοπρόταση έρχεται από τις Εκδόσεις Αλεξάνδρεια με το βιβλίο της Miranda July «Στα τέσσερα». Φαντάσου να οργανώνεις ένα μεγάλο ταξίδι για να «ξεκολλήσεις» από τη ζωή σου και να ξαναβρείς τον εαυτό σου. Να λες πως φεύγεις οδικώς από το Λος Άντζελες για τη Νέα Υόρκη, να αποχαιρετάς σύζυγο και παιδί, να νιώθεις επιτέλους ότι κάτι αλλάζει. Και μετά, μόλις τριάντα λεπτά αργότερα, να στρίβεις αυθόρμητα εκτός αυτοκινητόδρομου και να καταλήγεις σ’ ένα ταπεινό μοτέλ, σαν να σε τράβηξε εκεί μια εσωτερική δύναμη που δεν ζητά άδεια. Αυτό είναι το πρώτο σοκ του βιβλίου. Δεν σου λέει μια ιστορία για το ταξίδι που ξεκίνησε. Σου λέει την ιστορία για το ταξίδι που τελικά χρειάζεσαι.

Η ηρωίδα είναι μια σχεδόν διάσημη καλλιτέχνιδα γύρω στα σαράντα πέντε, μια γυναίκα που εξωτερικά μοιάζει να τα έχει όλα σε τάξη, αλλά μέσα της βράζει. Έχει οικογένεια, έχει δουλειά, έχει μια καθημερινότητα που λειτουργεί. Κι όμως, κάτι δεν κουμπώνει πια. Όχι επειδή «δεν εκτιμά» όσα έχει, αλλά επειδή το σώμα, η επιθυμία και η ηλικία της αρχίζουν να της μιλούν πιο δυνατά από τις συνήθειες. Και αυτό το βιβλίο πιάνει ακριβώς εκείνο το σημείο που πολλές γυναίκες αναγνωρίζουν αλλά σπάνια το λένε μεγαλόφωνα. Τη στιγμή που δεν θέλεις να διαλύσεις τη ζωή σου, αλλά δεν αντέχεις να την ζεις σαν να μην είσαι μέσα.

Στο μοτέλ, η πραγματικότητα παίρνει μια παράξενη, συναρπαστική στροφή. Η ηρωίδα γνωρίζει έναν νεότερο άντρα, τον Ντέιβι, και η μεταξύ τους έλξη δεν γίνεται απλώς ένα ακόμα ρομάντζο. Γίνεται καθρέφτης. Γίνεται αφορμή να ξαναδεί τον εαυτό της ως γυναίκα που ποθεί, που θέλει, που έχει φαντασία, που διψά για ελευθερία χωρίς να ξέρει ακόμα τι σημαίνει ελευθερία στην πράξη. Αυτό που αγαπάς εδώ είναι ότι το βιβλίο δεν σε σπρώχνει σε εύκολες ταμπέλες. Δεν είναι «απιστία» με τον κλασικό τρόπο, ούτε απλώς «κρίση μέσης ηλικίας». Είναι μια εσωτερική αναστάτωση που ψάχνει νέα γλώσσα.

Ένα από τα πιο δυνατά στοιχεία του μυθιστορήματος είναι το χιούμορ του. Όχι το χαριτωμένο χιούμορ που κάνει την ιστορία πιο ανάλαφρη, αλλά το χιούμορ που σε σώζει όταν αλλιώς θα έκλαιγες. Η Miranda July γράφει με εκείνη τη σπάνια ικανότητα να είναι ταυτόχρονα τρυφερή και αφοπλιστικά ειλικρινής. Σε κάνει να γελάς με σκέψεις που ίσως έχεις κάνει κι εσύ αλλά τις έσπρωξες στην άκρη επειδή «δεν ταιριάζουν» σε μια σωστή ενήλικη γυναίκα. Και μετά, χωρίς προειδοποίηση, σε ακουμπά σε ένα σημείο ευάλωτο και αληθινό. Εκεί που καταλαβαίνεις ότι η επιθυμία δεν είναι διακοσμητικό της ζωής σου. Είναι ζωτική ένδειξη ότι είσαι ακόμη εδώ.

Μου άρεσε επίσης το πώς χειρίζεται τη σχέση της ηρωίδας με τον γάμο και τη μητρότητα. Δεν υπάρχει καθαγιασμός και δεν υπάρχει και δαιμονοποίηση. Υπάρχει η δύσκολη αλήθεια, ότι μπορείς να αγαπάς την οικογένειά σου και ταυτόχρονα να αισθάνεσαι πως κάτι μέσα σου «σε πνίγει». Ότι μπορείς να είσαι «καλά» και ταυτόχρονα να μην είσαι καθόλου καλά. Ότι το σώμα αλλάζει, οι ορμές αλλάζουν, η εικόνα που έχεις για σένα αλλάζει κι αυτό. Και τότε ή το αγνοείς ή το αντιμετωπίζεις. Η ηρωίδα το αντιμετωπίζει με τον πιο απρόβλεπτο τρόπο, κι αυτό κάνει την αφήγηση τόσο ζωντανή.

Ο τίτλος «Στα τέσσερα» λειτουργεί σαν ένα κλείσιμο ματιού σε πολλά επίπεδα. Είναι ερωτικός, είναι αστείος, αλλά είναι και κάτι άλλο, πιο βαθύ. Είναι η στάση της ζωής όταν νιώθεις ότι πρέπει να ξεκινήσεις πάλι από την αρχή, χωρίς την άνεση των έτοιμων απαντήσεων. Είναι η στιγμή που δεν είσαι πια «στημένη» όπως σε βολεύει, αλλά βρίσκεσαι πιο κοντά στο ένστικτο, στο έντιμο, στο ακατέργαστο.

Στο προτείνω αν θέλεις μια ιστορία που δεν παριστάνει την σοβαρή για να σε εντυπωσιάσει, αλλά καταφέρνει να είναι ουσιαστική ακριβώς επειδή είναι ειλικρινής. Αν βρίσκεσαι σε φάση που σκέφτεσαι τι μένει ίδιο και τι αλλάζει στα σαράντα και κάτι, αν σε απασχολεί το πώς συνεχίζεις να είσαι γυναίκα με επιθυμία μέσα σε μια ζωή γεμάτη διαφορετικούς ρόλους, αυτό το βιβλίο θα σου μιλήσει. Και το ωραίο είναι ότι θα σου μιλήσει με θάρρος και με χαμόγελο.

Προμηθεύσου άμεσα το βιβλίο από το κοντινό σου βιβλιοπωλείο ή απευθείας από τις Εκδόσεις Αλεξάνδρεια και χάρισε τον εαυτό σου ένα όμορφο πασχαλινό δωράκι!