Αλλες κοιμούνται αγκαλιά με δύο τεράστια αφράτα μαξιλάρια και άλλες τα βρίσκουν σκέτο μαρτύριο. Αν ξυπνάς συχνά με πιασμένο αυχένα ή πόνο στη μέση, ίσως έχεις μπει στον πειρασμό να πετάξεις το μαξιλάρι σου εντελώς. Είναι όμως καλή ιδέα; Η απάντηση, όπως συμβαίνει συχνά με τον ύπνο, είναι «εξαρτάται» και κυρίως εξαρτάται από τη στάση στην οποία κοιμάσαι.

Τι δουλειά κάνει το μαξιλάρι

Το μαξιλάρι δεν υπάρχει για την πολυτέλεια, υπάρχει για τη σπονδυλική σου στήλη. Ο ρόλος του είναι να κρατά τον αυχένα ευθυγραμμισμένο με το υπόλοιπο σώμα, ώστε η σπονδυλική στήλη να διατηρεί τη φυσική της καμπύλη όλη τη νύχτα. Γι’ αυτό και οι περισσότερες έρευνες δεν εξετάζουν αν πρέπει να κοιμόμαστε χωρίς μαξιλάρι, αλλά ποιο είδος μαξιλαριού είναι το καταλληλότερο. Ο ύπνος χωρίς μαξιλάρι, ως συνήθεια, δεν έχει μελετηθεί επιστημονικά σε βάθος, οπότε ό,τι ακούς για τα οφέλη του καλό είναι να έχεις και μια δόση επιφύλαξης.

Πότε μπορεί να βοηθήσει

Υπάρχει μία περίπτωση όπου το «χωρίς μαξιλάρι» μπορεί όντως να έχει νόημα κι αυτή είναι αν κοιμάσαι μπρούμυτα. Όταν κοιμάσαι με την κοιλιά, το μεγαλύτερο βάρος του σώματος συγκεντρώνεται στο κέντρο του, κάτι που πιέζει τη μέση και τον αυχένα και δυσκολεύει τη σπονδυλική στήλη να κρατήσει τη φυσική της καμπύλη. Σε αυτή τη στάση, το κεφάλι σου είναι ήδη γυρισμένο στο πλάι και ο αυχένας τεντωμένος προς τα πίσω, σε μια αρκετά άβολη γωνία. Ένα μαξιλάρι εκεί απλώς μεγαλώνει αυτή τη γωνία. Χωρίς μαξιλάρι, το κεφάλι μένει πιο επίπεδο, η πίεση στον αυχένα μειώνεται και η ευθυγράμμιση βελτιώνεται κάπως.

Ακόμη κι έτσι όμως, το πρόβλημα δεν εξαφανίζεται, γιατί συνεχίζεις να γυρνάς το κεφάλι στο πλάι για να αναπνέεις, κάτι που καταπονεί τις αρθρώσεις και τους μυς του αυχένα. Ένα έξυπνο κόλπο για τις λάτρεις του μπρούμυτα είναι να βάλεις ένα μαξιλάρι κάτω από την κοιλιά και τη λεκάνη. Έτσι ανασηκώνεται το κέντρο του σώματος και μειώνεται η πίεση στη σπονδυλική στήλη, ακόμη κι αν δεν χρησιμοποιείς μαξιλάρι για το κεφάλι.

Πότε είναι κακή ιδέα

Αν κοιμάσαι ανάσκελα ή στο πλάι, το μαξιλάρι είναι φίλος σου και μάλλον δεν πρέπει να το αποχωριστείς. Χωρίς αυτό, ο αυχένας σου μένει σε υπερέκταση όλη τη νύχτα, η σπονδυλική στήλη χάνει την ουδέτερη θέση της και οι μύες και οι αρθρώσεις καταπονούνται. Επιπλέον, χωρίς μαξιλάρι η πίεση στους μυς του αυχένα κατανέμεται άνισα, κάτι που αυξάνει τις πιθανότητες για πιάσιμο, δυσκαμψία, πόνο στον αυχένα, ακόμη και πονοκεφάλους. Με άλλα λόγια, αν δεν είσαι της μπρούμυτας σχολής, το να πετάξεις το μαξιλάρι μάλλον θα σου κάνει περισσότερο κακό παρά καλό.

Και τα μαλλιά;

Ίσως έχεις ακούσει πως ο ύπνος χωρίς μαξιλάρι, ή σε μεταξωτή μαξιλαροθήκη, κάνει καλό στα μαλλιά. Η αλήθεια είναι πως δεν υπάρχει καμία τεκμηριωμένη σύνδεση ανάμεσα στο μαξιλάρι και την υγεία των μαλλιών. Την ιδέα πως το μετάξι είναι πιο φιλικό προς την τρίχα την προωθούν κυρίως οι εταιρείες μαξιλαροθηκών, χωρίς επιστημονικές μελέτες να την επιβεβαιώνουν. Αν σου αρέσει η αίσθηση του μεταξιού, απόλαυσέ το, αλλά μην περιμένεις θαύματα.

Αν θες να το δοκιμάσεις

Αν έχεις κοιμηθεί όλη σου τη ζωή με μαξιλάρι, το σώμα σου θα χρειαστεί χρόνο για να προσαρμοστεί. Πριν από οτιδήποτε, αξίζει να το συζητήσεις με τον γιατρό σου, ειδικά αν έχεις πόνους στον αυχένα ή τη μέση ή κάποια πάθηση της σπονδυλικής στήλης όπως η σκολίωση, γιατί σε τέτοιες περιπτώσεις ο ύπνος χωρίς μαξιλάρι μπορεί να μην ενδείκνυται καθόλου.

Αν πάρεις το πράσινο φως, πήγαινε σταδιακά. Αντί να πετάξεις το μαξιλάρι από τη μια μέρα στην άλλη, ξεκίνα με μια διπλωμένη κουβέρτα ή πετσέτα και ξεδίπλωνέ τη λίγο λίγο με τις εβδομάδες, μέχρι το κεφάλι σου να συνηθίσει την επίπεδη επιφάνεια. Στήριξε παράλληλα το υπόλοιπο σώμα σου με μαξιλάρια, κάτω από την κοιλιά και τη λεκάνη αν κοιμάσαι μπρούμυτα, κάτω από τα γόνατα αν κοιμάσαι ανάσκελα, ή ανάμεσα στα γόνατα αν κοιμάσαι στο πλάι. Και μην ξεχνάς το στρώμα σου. Χωρίς μαξιλάρι, η σωστή στήριξη από το στρώμα γίνεται ακόμη πιο σημαντική, γιατί ένα πολύ μαλακό στρώμα αφήνει τη σπονδυλική στήλη να «βουλιάζει» και φέρνει πόνους στη μέση.

Τι να κρατήσεις

Ο ύπνος χωρίς μαξιλάρι μπορεί να βοηθήσει όσες κοιμούνται μπρούμυτα, αν και η επιστημονική έρευνα πάνω στο θέμα είναι ακόμη ελλιπής. Αν κοιμάσαι ανάσκελα ή στο πλάι, το μαξιλάρι παραμένει η σωστή επιλογή. Πάνω απ’ όλα όμως, το ζητούμενο είναι ένα, να ξυπνάς ξεκούραστη και χωρίς πόνο. Αν κάτι στη ρουτίνα του ύπνου σου σε ταλαιπωρεί, μια κουβέντα με τον γιατρό σου αξίζει πάντα περισσότερο από κάθε πείραμα στα τυφλά.